రైలు తలుపుల దగ్గర వేలాడే రోజులకు గుడ్‌బై

ముంబై లోకల్ రైళ్లలో ప్రయాణం అంటేనే రద్దీ, హడావుడి. ముఖ్యంగా ఉదయం, సాయంత్రం వేళల్లో రైళ్లలో ఎక్కడం, దిగడం ప్రయాణికులకు పెద్ద సవాలుగా మారుతుంది. కొందరు తలుపుల దగ్గర వేలాడుతూ ప్రయాణించాల్సిన పరిస్థితి కూడా కనిపిస్తుంది. ఇలాంటి ప్రమాదకర ప్రయాణానికి చెక్ పెట్టే దిశగా రైల్వే శాఖ కొత్త ప్రయత్నం చేస్తోంది. మెట్రో రైళ్ల తరహాలో ఆటోమేటిక్ తలుపులు ఉండే సాధారణ లోకల్ రైళ్లను ప్రవేశపెట్టేందుకు సిద్ధమవుతోంది.

ఈ కొత్త రైలు 12 పెట్టెలతో రూపొందింది. చెన్నైలోని ఇంటిగ్రల్ కోచ్ ఫ్యాక్టరీలో తయారైన ఈ రైలు ఇప్పటికే ముంబైకి చేరుకుంది. ప్రస్తుతం వివిధ మార్గాల్లో సాంకేతిక, భద్రతా పరీక్షలు నిర్వహించాల్సి ఉంది. అవసరమైన అనుమతులు వచ్చిన తర్వాతే ప్రయాణికుల సేవలకు అందుబాటులోకి రానుంది. కాబట్టి ఇప్పుడే ఈ రైళ్లలో ప్రయాణించవచ్చని భావించకూడదు.

2025 జూన్ 9న దివా, ముంబ్రా స్టేషన్ల మధ్య జరిగిన రైలు ప్రమాదం ఈ మార్పు అవసరాన్ని మరోసారి గుర్తుచేసింది. రద్దీ కారణంగా రైళ్ల నుంచి కిందపడిన ఘటనలో ఐదుగురు ప్రాణాలు కోల్పోగా, పలువురు గాయపడ్డారు. ఈ ఘటన తర్వాత ప్రయాణికుల భద్రతపై చర్చ మరింత పెరిగింది. కదులుతున్న రైళ్లలో తలుపులు తెరిచి ఉండటం వల్ల ఎదురయ్యే ప్రమాదాలను తగ్గించేందుకు ఆటోమేటిక్ తలుపుల ఆలోచనకు ప్రాధాన్యం ఏర్పడింది.

అయితే సాధారణ లోకల్ రైళ్లకు తలుపులు ఏర్పాటు చేయడం అంత సులభం కాదు. ఏసీ సౌకర్యం లేని రైళ్లలో కిటికీలు, తలుపుల ద్వారానే గాలి ప్రసరిస్తుంది. తలుపులు మూసివేస్తే ప్రయాణికులకు ఉక్కపోత ఇబ్బంది కలగవచ్చు. ఈ సమస్యను దృష్టిలో పెట్టుకుని కొత్త రైలులో గాలి ప్రసరణకు అనువైన ప్రత్యేక ఏర్పాట్లు చేశారు. తలుపుల్లో గాలి వెళ్లేందుకు వీలుగా పలకలు, పైకప్పుపై గాలి ప్రసరణ మార్గాలను ఏర్పాటు చేశారు.

ఒక పెట్టె నుంచి మరో పెట్టెలోకి వెళ్లేందుకు వీలుగా అనుసంధాన మార్గాలు కూడా కల్పించారు. దీంతో ప్రయాణికులు ఒకే తలుపు దగ్గర గుమిగూడకుండా రైలులోని ఇతర ప్రాంతాలకు కూడా వెళ్లే అవకాశం ఉంటుంది. అయితే రద్దీ సమయంలో ఈ విధానం ఎంతవరకు ఉపయోగపడుతుందనేది పరీక్షల తర్వాతే స్పష్టమవుతుంది.

ఆటోమేటిక్ తలుపుల వల్ల భద్రత పెరిగే అవకాశం ఉన్నప్పటికీ, ప్రతి స్టేషన్‌లో తలుపులు తెరుచుకోవడం, మూసుకోవడానికి పట్టే సమయం కూడా కీలకం. ప్రయాణికులు తలుపుల మధ్య అడ్డుగా నిలబడితే రైలు బయలుదేరడంలో ఆలస్యం జరగవచ్చు. అందువల్ల భద్రతతో పాటు రైళ్ల సమయపాలనను కూడా అధికారులు పరిగణనలోకి తీసుకోవాల్సి ఉంటుంది.

ఈ ప్రయోగం విజయవంతమైతే ముంబై లోకల్ ప్రయాణంలో కీలక మార్పు రావచ్చు. రోజూ లక్షలాది మంది ప్రయాణించే రైళ్లలో భద్రత పెరగడం మంచి పరిణామమే. అయితే కొత్త విధానం ప్రయాణికులకు ఎంతవరకు సౌకర్యవంతంగా ఉంటుందో, రద్దీని ఎలా నియంత్రిస్తుందో పరీక్షల ఫలితాలే తేల్చనున్నాయి.